جراحی برداشتن چربی بوکال (Buccal Fat Pad Removal / Bichectomy)
جراحی برداشتن چربی بوکال یا Bichectomy یکی از روش‌های جراحی کانتورینگ صورت است که با کاهش حجم چربی عمقی گونه، به ایجاد فرم ظریف‌تر و متناسب‌تر در قسمت میانی و تحتانی صورت کمک می‌کند.
چربی بوکال یا Buccal Fat Pad یک توده چربی عمقی و طبیعی در ناحیه گونه است که در شکل‌دهی کانتور صورت نقش دارد. در برخی افراد، حجم یا موقعیت این چربی باعث می‌شود قسمت تحتانی گونه برجسته‌تر و صورت گردتر به نظر برسد.
در این جراحی، بخشی از چربی بوکال که بر اساس آنالیز صورت برای بیمار مناسب تشخیص داده می‌شود، با تکنیک جراحی دقیق خارج می‌شود تا کانتور گونه، خط فک و برجستگی‌های استخوانی صورت واضح‌تر شوند.
روش انجام جراحی
جراحی معمولاً از طریق یک برش کوچک در داخل دهان انجام می‌شود؛ بنابراین برش خارجی روی پوست صورت ایجاد نمی‌شود.
پس از ایجاد دسترسی مناسب به فضای بوکال، چربی بوکال به‌صورت کنترل‌شده و با رعایت دقیق ساختارهای آناتومیک مجاور خارج می‌شود. در این ناحیه، ساختارهای مهمی مانند مجرای پاروتید (Stensen's duct)، شاخه‌های عصب فاسیال و عروق قرار دارند؛ به همین دلیل شناخت دقیق آناتومی و انجام جراحی با تکنیک atraumatic اهمیت زیادی دارد.
پس از رسیدن به میزان مناسب برداشت، محل برش داخل دهان با بخیه‌های مناسب، معمولاً قابل جذب، بسته می‌شود.
آیا تمام چربی بوکال برداشته می‌شود؟
خیر. هدف جراحی الزاماً خارج کردن کامل چربی بوکال نیست.
میزان برداشت باید بر اساس آناتومی، سن، ضخامت بافت نرم، فرم صورت، میزان برجستگی گونه، وضعیت پوست و هدف زیبایی بیمار تعیین شود.
برداشت بیش از حد می‌تواند باعث ایجاد فرورفتگی غیرطبیعی در گونه یا ظاهر بیش از اندازه لاغر صورت شود و با افزایش سن، که به‌طور طبیعی کاهش حجم بافت نرم صورت اتفاق می‌افتد، این مسئله ممکن است بیشتر نمایان شود.
آیا این جراحی برای همه افراد مناسب است؟
خیر.
در بیمارانی که صورت بسیار لاغر، حجم کم بافت نرم، کاهش حجم شدید گونه یا برخی اختلالات ساختاری دارند، برداشتن چربی بوکال ممکن است نتیجه مطلوبی ایجاد نکند.
همچنین این عمل جایگزین افزایش حجم گونه یا اصلاح کمبود برجستگی استخوان گونه نیست و در بیمارانی که مشکل اصلی آنها Malar Hypoplasia است، باید روش درمانی متفاوتی مورد بررسی قرار گیرد.
نتیجه جراحی
هدف اصلی، ایجاد یک تغییر ظریف و متناسب در کانتور صورت است؛ به‌گونه‌ای که صورت حالت متعادل‌تر و ساختارهای استخوانی مانند گونه و خط فک واضح‌تر به نظر برسند.
از آنجا که در روزها و هفته‌های ابتدایی تورم وجود دارد، نتیجه نهایی بلافاصله بعد از عمل قابل ارزیابی نیست.
کاهش تورم طی هفته‌های بعد ادامه پیدا می‌کند و فرم نهایی صورت ممکن است طی چند ماه به‌تدریج مشخص‌تر شود.
نکته مهم
برداشتن چربی بوکال یک جراحی زیبایی انتخابی است و تصمیم درباره انجام آن باید پس از ارزیابی دقیق آناتومی صورت و بررسی تناسب حجم چربی گونه با سایر اجزای صورت گرفته شود.
هدف، ایجاد تناسب و کانتور طبیعی است، نه صرفاً لاغرتر کردن صورت.
ملاحظات و مراقبت‌های بعد از جراحی برداشتن چربی بوکال
از آنجا که محل جراحی در داخل دهان قرار دارد، مراقبت صحیح از حفره دهان و محل برش اهمیت ویژه‌ای دارد. رعایت دستورالعمل‌های بعد از عمل به کاهش تورم، کاهش احتمال عفونت و کمک به ترمیم مناسب مخاط کمک می‌کند.
۱. رعایت بهداشت دهان
محل جراحی داخل دهان قرار دارد؛ بنابراین رعایت بهداشت دهان اهمیت زیادی دارد.
محلول دهان‌شویه یا سایر محصولات بهداشتی تجویزشده توسط جراح باید دقیقاً طبق دستور استفاده شوند.
از دستکاری محل بخیه با زبان، انگشت یا سایر وسایل خودداری کنید.
۲. رژیم غذایی
در ساعات و روزهای ابتدایی، مصرف غذاهای نرم یا مایع معمولاً راحت‌تر است.
با کاهش درد و حساسیت محل جراحی، رژیم غذایی به‌تدریج به حالت عادی بازمی‌گردد.
از مصرف غذاهای بسیار سفت، خشک، تند یا موادی که ممکن است محل برش را تحریک کنند، در روزهای ابتدایی خودداری کنید.
۳. از جویدن شدید خودداری کنید
در روزهای ابتدایی، جویدن طولانی یا شدید می‌تواند باعث افزایش درد و ناراحتی در محل جراحی شود.
بازگشت به جویدن طبیعی باید به‌صورت تدریجی و مطابق نظر جراح انجام شود.
۴. تورم و کبودی
تورم گونه‌ها پس از جراحی طبیعی است و ممکن است در چند روز اول بیشتر شود.
احساس کشیدگی، ناراحتی خفیف و محدودیت موقت در باز کردن دهان نیز ممکن است ایجاد شود.
کاهش تورم تدریجی است و ممکن است چند هفته طول بکشد. بنابراین نباید فرم نهایی صورت را در روزهای ابتدایی قضاوت کرد.
۵. کمپرس سرد
در صورت توصیه جراح، می‌توان در روزهای ابتدایی از کمپرس سرد روی قسمت خارجی گونه استفاده کرد.
کمپرس نباید با فشار مستقیم و شدید روی صورت اعمال شود.
۶. از فشار دادن و ماساژ دادن گونه‌ها خودداری کنید
در دوره اولیه ترمیم، از ماساژ، فشار دادن یا دستکاری ناحیه گونه خودداری کنید، مگر اینکه انجام آن به‌طور مشخص توسط جراح توصیه شده باشد.
۷. فعالیت فیزیکی
در روزهای ابتدایی فعالیت سبک توصیه می‌شود.
از ورزش سنگین، فعالیت‌های شدید و ورزش‌های تماسی تا زمانی که جراح اجازه نداده است، خودداری کنید.
بازگشت به فعالیت طبیعی باید تدریجی باشد. برخی منابع برای ورزش شدید و ورزش‌های تماسی محدودیت حدود ۲ تا ۳ هفته را پیشنهاد می‌کنند، اما زمان دقیق باید بر اساس وضعیت بیمار و نظر جراح تعیین شود.
۸. استعمال دخانیات
سیگار، قلیان و سایر محصولات دخانی می‌توانند روند ترمیم زخم داخل دهان را مختل کنند و احتمال عوارض را افزایش دهند.
توصیه می‌شود در دوره ترمیم از مصرف دخانیات و قرار گرفتن در معرض دود آنها خودداری شود.
۹. داروها
داروهای تجویزشده باید دقیقاً طبق دستور جراح مصرف شوند.
از مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک، داروهای ضدالتهاب یا داروهای مؤثر بر انعقاد خون خودداری کنید.
۱۰. تغییر حس یا بی‌حسی
احساس بی‌حسی، گزگز یا تغییر حس در ناحیه داخل گونه ممکن است به‌طور موقت پس از جراحی ایجاد شود.
در صورت تشدید یا تداوم غیرمعمول این علائم، بیمار باید برای ارزیابی با جراح تماس بگیرد.
۱۱. محدودیت باز شدن دهان
مقداری محدودیت در باز کردن دهان یا احساس کشیدگی هنگام جویدن ممکن است در دوره ابتدایی وجود داشته باشد.
این وضعیت معمولاً با کاهش تورم و ترمیم بافت‌ها بهتر می‌شود.
۱۲. تقارن صورت
مقداری تفاوت طبیعی بین دو طرف صورت وجود دارد و هدف جراحی ایجاد تقارن مطلق نیست.
با این حال، عدم تقارن واضح یا تغییر ناگهانی فرم یک طرف صورت باید توسط جراح بررسی شود.
۱۳. تغییرات طولانی‌مدت حجم صورت
چربی خارج‌شده از ناحیه بوکال مجدداً به همان شکل رشد نمی‌کند، بنابراین نتیجه برداشت چربی از نظر کاهش حجم این ناحیه طولانی‌مدت است.
با این حال، روند طبیعی افزایش سن، تغییر وزن و کاهش حجم بافت نرم صورت می‌تواند در سال‌های بعد ظاهر صورت را تغییر دهد.
به همین دلیل، در طراحی جراحی باید از برداشت بیش از حد چربی پرهیز شود.
۱۴. چه علائمی نیاز به تماس سریع با جراح دارند؟
در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر، بیمار باید سریعاً با جراح یا مرکز درمانی تماس بگیرد:
• خونریزی قابل توجه یا مداوم از داخل دهان
• افزایش سریع یا غیرطبیعی تورم صورت
• درد شدید یا درد رو به افزایش
• تب
• قرمزی منتشر یا ترشح چرکی
• بوی بسیار نامطبوع یا طعم غیرطبیعی و مداوم در دهان
• مشکل قابل توجه در باز کردن دهان
• تورم یک‌طرفه و پیشرونده
• تغییر واضح و جدید در حرکات عضلات صورت
• بی‌حسی شدید یا پیشرونده
• هرگونه تغییر ناگهانی در فرم صورت یا عدم تقارن قابل توجه
خونریزی شدید، تورم سریع و قابل توجه، ضعف حرکات صورت یا علائم احتمالی آسیب مجرای بزاقی نیازمند ارزیابی سریع پزشکی هستند، زیرا چربی بوکال در مجاورت شاخه‌های عصب فاسیال، مجرای پاروتید و عروق مهم قرار دارد.
نکته مهم
تورم اولیه می‌تواند باعث شود صورت در روزها و هفته‌های اول با نتیجه نهایی تفاوت زیادی داشته باشد. بنابراین ارزیابی نتیجه زیبایی باید پس از فروکش کردن تدریجی تورم و تکمیل روند ترمیم انجام شود.
دستورالعمل‌های این صفحه عمومی هستند و ممکن است بر اساس میزان برداشت چربی، تکنیک جراحی، شرایط بافتی بیمار و انجام همزمان سایر اعمال زیبایی تغییر کنند. در تمام موارد، دستور جراح معالج بر توصیه‌های عمومی این صفحه اولویت دارد.